Skierowanie do hospicjum – domowego albo stacjonarnego – wystawia lekarz ubezpieczenia zdrowotnego, czyli każdy lekarz pracujący w ramach NFZ: lekarz rodzinny, onkolog, neurolog, lekarz w szpitalu. Warunkiem jest choroba z wykazu w rozporządzeniu (u dorosłych m.in. nowotwór, stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, kardiomiopatia, niewydolność oddechowa), nieuleczalna i postępująca. Ze skierowaniem i dokumentacją zgłaszasz się do wybranego hospicjum z kontraktem NFZ, które kwalifikuje chorego i ustala termin.
W skrócie
| Pytanie | Odpowiedź |
|---|---|
| Kto wystawia skierowanie | lekarz ubezpieczenia zdrowotnego (np. lekarz rodzinny, specjalista, lekarz w szpitalu) |
| Warunek medyczny | nieuleczalna, postępująca choroba z wykazu, nierokująca wyleczenia |
| Gdzie złożyć | w wybranym hospicjum domowym albo stacjonarnym z kontraktem NFZ |
| Koszt | bez opłat |
| Kto może załatwić | sam chory, rodzina albo pełnomocnik |
Krok po kroku
1. Rozmowa z lekarzem. Powiedz lekarzowi prowadzącemu, że myślicie o opiece paliatywnej. Jeśli chory jest w szpitalu, poproś o skierowanie przed wypisem – to najszybsza droga. 2. Skierowanie. Lekarz wystawia skierowanie do hospicjum domowego albo stacjonarnego (albo do poradni medycyny paliatywnej). Musi w nim wskazać rozpoznanie. 3. Dokumenty. Przygotuj kopie: – wypisów ze szpitala i kart informacyjnych, – wyników badań potwierdzających rozpoznanie (np. histopatologii), – aktualnej listy leków, – dowodu osobistego chorego (do wglądu). 4. Wybór hospicjum. Zadzwoń do hospicjów z kontraktem NFZ w okolicy i zapytaj o wolne miejsca i sposób zgłoszenia. Listę świadczeniodawców znajdziesz w oddziale wojewódzkim NFZ i na stronie NFZ z informacją o placówkach. 5. Kwalifikacja. Lekarz albo pielęgniarka hospicjum ocenia chorego – w hospicjum domowym na przykład podczas pierwszej wizyty w domu. 6. Przyjęcie. Hospicjum podaje termin rozpoczęcia opieki albo przyjęcia na oddział.
Skierowanie może zanieść rodzina. Do rozmów o stanie zdrowia chorego i do wglądu w dokumentację potrzebne jest upoważnienie od chorego – zobacz pełnomocnictwo od rodzica.
Potrzebna stała opieka pielęgniarska? Sprawdź ZOL i domy opieki w swojej okolicy.
Hospicjum domowe czy stacjonarne
- Hospicjum domowe – gdy chory może zostać w domu, a rodzina sprawuje codzienną opiekę. Lekarz i pielęgniarka są dostępni przez całą dobę, przychodzą na wizyty, hospicjum wypożycza sprzęt.
- Hospicjum stacjonarne – gdy objawów nie da się opanować w domu albo rodzina nie jest w stanie zapewnić opieki.
- Poradnia medycyny paliatywnej – gdy chory jest w stabilnym stanie i potrzebuje głównie konsultacji (także w domu, do 2 wizyt w tygodniu).
Można zacząć od hospicjum domowego, a w razie potrzeby przejść do stacjonarnego. Porównanie form: opieka paliatywna i hospicjum stacjonarne.
Gdy choroba nie jest na liście
Opieka paliatywna na NFZ przysługuje tylko przy chorobach z wykazu. Jeśli choroba nie kwalifikuje – np. zaawansowana demencja bez innych chorób z listy – zapytaj lekarza o:
- pielęgniarską opiekę długoterminową w domu (przy 40 punktach lub mniej w skali Barthel),
- zakład opiekuńczo-leczniczy – całodobowa pielęgnacja na NFZ,
- dom opieki z całodobową opieką pielęgniarską.
Gdy brakuje miejsc
- Zgłoś się do kilku hospicjów – każde prowadzi własną listę.
- Gdy czekasz na hospicjum stacjonarne, poproś o hospicjum domowe albo poradnię medycyny paliatywnej, żeby chory od razu miał leczenie objawów.
- Jeśli stan chorego nagle się pogarsza, wezwij pomoc medyczną (112 lub 999).
Przykład: Pan Andrzej ma stwardnienie zanikowe boczne. Jego neurolog wystawia skierowanie do hospicjum domowego. Syn dzwoni do dwóch hospicjów w okolicy, w jednym jest miejsce od przyszłego tygodnia. Pielęgniarka hospicjum przychodzi na pierwszą wizytę, ocenia potrzeby, a lekarz ustala leczenie. Hospicjum wypożycza ssak i wózek inwalidzki.
Decyzje medyczne podejmuje lekarz. Ten artykuł opisuje procedurę na NFZ.
Podstawa prawna i źródła
Stan prawny na 30 października 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny – w sprawach indywidualnych rozstrzyga ośrodek pomocy społecznej, placówka albo prawnik.
Potrzebna stała opieka pielęgniarska?
Gdy choroba nie kwalifikuje do hospicjum albo potrzebna jest długotrwała pielęgnacja, sprawdź zakłady opiekuńczo-lecznicze i domy opieki z całodobową opieką pielęgniarską w swojej okolicy.
Przeczytaj też: Co to jest ZOL · Pielęgniarka długoterminowa na NFZ
