Wojewoda – przez inspektorów wydziału polityki społecznej urzędu wojewódzkiego – kontroluje domy pomocy społecznej i prywatne placówki całodobowej opieki, także te działające bez zezwolenia. Dokumentacja przebiegu i efektów kontroli to informacja publiczna. Część urzędów publikuje wyniki kontroli w Biuletynie Informacji Publicznej (BIP). Jeśli ich tam nie ma, możesz złożyć wniosek o udostępnienie informacji publicznej – urząd ma odpowiedzieć bez zbędnej zwłoki, najpóźniej w 14 dni (w wyjątkowych sytuacjach w 2 miesiące). Nie musisz podawać, po co ci ta informacja.
Kto kontroluje dom opieki
| Placówka | Kto kontroluje (przykłady) |
|---|---|
| DPS | wojewoda – standard usług, prawa mieszkańców, organizacja domu |
| Prywatny dom opieki | wojewoda – zezwolenie, standard usług, personel, dokumentacja |
| Placówka bez zezwolenia | wojewoda – może nałożyć karę i nakazać wstrzymanie działalności |
| ZOL, ZPO | jako podmioty lecznicze – m.in. NFZ w zakresie umowy |
Kontrole w pomocy społecznej mogą być:
- kompleksowe – obejmują całą działalność placówki,
- problemowe – sprawdzają wybrane obszary; mogą być prowadzone na podstawie dokumentów w urzędzie,
- doraźne – w każdym czasie, np. po skardze albo żeby sprawdzić, czy placówka wykonała zalecenia.
Gdzie szukać wyników kontroli
- BIP urzędu wojewódzkiego – zwykle w zakładce wydziału polityki społecznej albo w dziale „kontrole” lub „wyniki kontroli”. Szukaj po nazwie placówki albo miejscowości.
- Rejestr placówek – na stronie urzędu wojewódzkiego sprawdzisz, czy prywatna placówka ma zezwolenie. Zobacz czy dom opieki działa legalnie.
- Wniosek do urzędu – jeśli wyników nie ma w BIP.
Szukasz placówki w swojej okolicy? Sprawdź domy opieki, DPS i ZOL – z adresem i telefonem.
Wniosek o udostępnienie wyników kontroli – wzór
Wniosek możesz wysłać e-mailem, przez ePUAP albo listem do urzędu wojewódzkiego. Wystarczy prosta treść:
Na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej wnoszę o udostępnienie protokołów kontroli oraz wystąpień i zaleceń pokontrolnych dotyczących [nazwa placówki, adres] z kontroli przeprowadzonych w latach [np. 2023–2026]. Proszę o przesłanie informacji w formie elektronicznej na adres: [e-mail].
Urząd może usunąć z dokumentów dane osób fizycznych – np. mieszkańców i pracowników – oraz tajemnicę przedsiębiorcy. Jeśli przygotowanie informacji wymaga dodatkowych kosztów, urząd powinien o tym zawiadomić przed jej udostępnieniem.
Jak czytać protokół i zalecenia
Protokół kontroli opisuje, co inspektorzy sprawdzili i co ustalili. Zalecenia pokontrolne mówią, co placówka ma poprawić i w jakim terminie. Za niewykonanie zaleceń wojewoda może nałożyć karę od 500 do 12 000 zł.
Przy wyborze placówki zwróć szczególną uwagę na ustalenia dotyczące:
- zbyt małej liczby personelu – prywatna placówka musi zatrudniać opiekunów w wymiarze co najmniej 1/3 etatu na mieszkańca, nie mniej niż 4,5 etatu,
- braku zezwolenia albo prowadzenia placówki większej niż w zezwoleniu,
- ograniczania wychodzenia mieszkańców bez wymaganej procedury,
- braku rejestru zdarzeń nadzwyczajnych albo niezgłaszania zdarzeń,
- braków w dokumentacji – zaleceń lekarskich, ewidencji świadczeń zdrowotnych, umów,
- warunków bytowych – liczba osób w pokoju, łazienki, wyżywienie, czystość.
Drobne uchybienia – np. brak aktualnej informacji na tablicy – zdarzają się także w dobrych placówkach. Ważne, czy placówka je poprawiła. Zapytaj o to wprost podczas wizyty. Wymagania opisujemy w artykule standardy domu opieki.
Jak wykorzystać wyniki przy wyborze placówki
- Porównaj kilka placówek – wyniki kontroli to jeden z elementów, obok wizyty i rozmowy z rodzinami mieszkańców.
- Zapytaj placówkę o kontrolę – dobra placówka spokojnie opowie, co inspektorzy zalecili i co zostało poprawione.
- Zwróć uwagę na powtarzające się problemy – te same uchybienia w kolejnych kontrolach to poważny sygnał.
Zobacz też opinie o domach opieki – jak je czytać i zły dom opieki – sygnały ostrzegawcze.
Gdy sam widzisz nieprawidłowości
Jeśli zauważysz zaniedbania, porozmawiaj z kierownikiem placówki, a gdy to nie pomaga – złóż skargę do wojewody. Skarga może być powodem kontroli doraźnej. Zobacz skarga na dom opieki.
Przykład: Pan Robert wybierał dom opieki dla ojca. Na stronie urzędu wojewódzkiego sprawdził, że placówka ma zezwolenie, ale w BIP nie znalazł wyników kontroli. Wysłał e-mailem wniosek o udostępnienie protokołów i zaleceń z ostatnich trzech lat. Po dwóch tygodniach dostał dokumenty: w jednej kontroli zalecono uzupełnienie dokumentacji i zatrudnienie dodatkowej opiekunki. Podczas wizyty zapytał kierowniczkę, co zmieniono – pokazała grafik z nowymi dyżurami.
Informacje o kontroli nie zastąpią wizyty w placówce, ale pomagają zadać właściwe pytania.
Podstawa prawna i źródła
- Ustawa o dostępie do informacji publicznej, art. 2, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a, art. 10, 13 i 15 (tekst jednolity Dz.U. 2022 poz. 902)
- Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie nadzoru i kontroli w pomocy społecznej, § 5–8 i 16 (tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1065)
- Ustawa o pomocy społecznej, art. 126–130 (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 639)
Stan prawny na 30 października 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny – w sprawach indywidualnych rozstrzyga ośrodek pomocy społecznej, placówka albo prawnik.
Szukasz domu opieki dla bliskiej osoby?
Wpisz miejscowość albo województwo – zobaczysz prywatne domy opieki, DPS i ZOL w okolicy, z adresem i telefonem. Bezpłatnie i bez rejestracji.
Przeczytaj też: Jak wybrać dom opieki · Ile kosztuje dom opieki