Bon senioralny dla firm opiekuńczych – jak realizować usługi dla gminy

Bon senioralny nie jest wypłacany seniorowi w gotówce – gmina organizuje usługi wsparcia w domu seniora i za nie płaci. Może je świadczyć sama, przez ośrodek pomocy społecznej albo centrum usług społecznych, ale może też zlecić je na podstawie umowy m.in. organizacjom pozarządowym, przedsiębiorstwom społecznym, kołom gospodyń wiejskich i firmom prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie opieki nad osobami starszymi. Wykonawcę gmina wybiera w otwartym, konkurencyjnym i niedyskryminacyjnym naborze. Koszt godziny pracy opiekuna ustala wojewoda – maksymalnie 48 zł – a wartość usług dla jednego seniora wynosi do 2 500 zł miesięcznie. Program obejmuje lata 2026–2028.

W skrócie

Podstawa	ustawa o osobach starszych (Dz.U. 2026 poz. 986), program bonu – rozporządzenie RM (Dz.U. 2026 poz. 1277)
Kto zleca	gmina (OPS, CUS albo inna jednostka)
Kto może być wykonawcą	NGO, podmioty z art. 3 ust. 3 ustawy o pożytku publicznym, przedsiębiorstwa społeczne, koła gospodyń wiejskich, firmy opiekuńcze
Wybór wykonawcy	otwarty, konkurencyjny, przejrzysty i niedyskryminacyjny nabór
Stawka	koszt godziny wynagrodzenia opiekuna ustala wojewoda, maks. 48 zł
Limit na seniora	do 2 500 zł miesięcznie
Standard	jak usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania (u.p.s.)
Okres umów z seniorami	najdłużej do końca roku, na który gmina dostała środki

Kto korzysta z bonu – i kto nie

Bon jest dla osoby 65+, która ma niezaspokojone potrzeby w podstawowych czynnościach dnia i dochód do 3 410 zł. Nie przysługuje m.in. osobom, na które przyznano świadczenie pielęgnacyjne albo zasiłek dla opiekuna, osobom ze świadczeniem wspierającym ani mieszkańcom DPS, ZOL, ZPO i placówek całodobowej opieki. Dom opieki nie może więc rozliczać bonem pobytu swoich mieszkańców – może natomiast świadczyć usługi w domach seniorów, jeśli prowadzi taką działalność. Szczegóły dla rodzin: bon senioralny.

Jak wygląda współpraca z gminą

1. Gmina kwalifikuje seniorów i podpisuje z każdym umowę o realizacji bonu – z zakresem usług, wymiarem godzin w miesiącu i dni w tygodniu, zasadami doboru opiekunów, zgłaszania nieprawidłowości i rozliczania.
2. Gmina ogłasza nabór na świadczenie usług wsparcia. Ogłoszeń szukaj w BIP gminy, w ośrodku pomocy społecznej albo centrum usług społecznych.
3. Umowa z wykonawcą – określa m.in. sposób rozliczenia godzin i dokumentowania usług.
4. Świadczenie usług – opiekun pracuje w zakresie i wymiarze z umowy seniora; kolejność czynności w danym dniu ustala w porozumieniu z seniorem.
5. Monitoring – wójt (burmistrz, prezydent) na bieżąco monitoruje realizację programu, w tym jakość usług. W rocznym sprawozdaniu gminy, publikowanym w BIP, jest wykaz podmiotów, które świadczyły usługi.

Gmina zgłasza zapotrzebowanie na środki do 30 listopada na kolejny rok – to dobry moment, żeby zapytać w OPS o plany naboru.

Wymagania wobec opiekunów

Do osób, które wykonują usługi w ramach bonu, stosuje się odpowiednio wymagania z ustawy o pomocy społecznej. Opiekun:

• jest pełnoletni,
• nie jest członkiem rodziny seniora ani oddzielnie mieszkającym małżonkiem, wstępnym czy zstępnym,
• składa oświadczenie o zdolności psychofizycznej do świadczenia usług,
• ma ukończone szkolenie z pierwszej pomocy,
• ma przygotowanie odpowiednie do rodzaju wykonywanych czynności.

Przed dopuszczeniem do pracy wykonawca sprawdza tożsamość i dokumenty opiekuna oraz zapoznaje go z zasadami: dobro seniora, poszanowanie intymności i godności, prawo seniora do decydowania o sobie i zasady higieny. Opiekun nie może w ramach bonu pomagać innym osobom – wyjątkiem jest współmieszkający senior, który też ma umowę o bon.

Rekrutację opisujemy w tekstach rekrutacja opiekunów i personel domu opieki.

Przykład: firma opiekuńcza z powiatu, która dotąd świadczyła usługi prywatnie, zgłasza się do naboru ogłoszonego przez gminę. W ofercie pokazuje zespół opiekunów z aktualnym szkoleniem z pierwszej pomocy i oświadczeniami, procedurę zastępstw na czas urlopów oraz sposób dokumentowania godzin. Gmina wybiera ją do obsługi części seniorów z listy. Wojewoda ustalił koszt godziny wynagrodzenia opiekuna na swoim terenie – rozliczenie z firmą określa umowa.

Stawka i rozliczenie

Wojewoda ustala jednolity dla gmin z województwa koszt jednej godziny wynagrodzenia osoby świadczącej usługi – nie więcej niż 48 zł. Ta kwota nie obejmuje pozostałych kosztów organizacji usług przez gminę. Wartość usług dla seniora to stawka razy liczba godzin w miesiącu – do 2 500 zł. Przed złożeniem oferty policz koszty dojazdów, koordynacji, zastępstw i szkoleń i sprawdź w ogłoszeniu, jak gmina je rozlicza.

Na co uważać

• Standard usług opiekuńczych – zakres i sposób świadczenia usług w ramach bonu mają odpowiadać standardowi usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania. Zobacz usługi opiekuńcze z MOPS.
• Ciągłość opieki – umowy z seniorami trwają najdłużej do końca roku, a gmina kwalifikuje według dostępnych środków. Planuj zatrudnienie z zapasem.
• Ochrona danych – podmioty realizujące zadania z ustawy muszą zachować w tajemnicy informacje uzyskane przy ich wykonywaniu.
• Nieprawidłowości – umowa seniora określa tryb ich zgłaszania. Ustal z gminą jasną ścieżkę skarg i zastępstw.

Współpracę z samorządem opisujemy też w tekstach dom opieki – umowa z gminą i dotacje dla domów opieki. Ten tekst opisuje przepisy – szczegóły konkretnego naboru zawsze sprawdź w ogłoszeniu gminy.

Podstawa prawna i źródła

• Rozporządzenie Rady Ministrów z 29.09.2026 r. w sprawie Programu Bonu Senioralnego na lata 2026–2028, § 2, 4–7, 9–11 (Dz.U. 2026 poz. 1277)
• Ustawa z 11.06.2026 r. o osobach starszych i koordynacji opieki długoterminowej, art. 24–28 (Dz.U. 2026 poz. 986)
• Ustawa o pomocy społecznej, art. 50 ust. 4a i art. 50b w brzmieniu nadanym ustawą z 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 974)

Stan prawny na 31 października 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny – w sprawach indywidualnych rozstrzyga ośrodek pomocy społecznej, placówka albo prawnik.