Sprzęt dla seniora na NFZ – balkonik, kule, wózek, materac przeciwodleżynowy. A łóżko?

Na zlecenie NFZ senior może dostać m.in. balkonik, kule, trójnóg, wózek inwalidzki, materac i poduszkę przeciwodleżynową. NFZ płaci do określonego limitu, a pacjent zwykle dopłaca 30% limitu (przy wózkach w ramach limitu – nic) oraz różnicę, jeśli wybierze droższy model. Sprzęt przysługuje raz na kilka lat. Zlecenie na większość tego sprzętu może wystawić lekarz rodzinny, geriatra, neurolog, ortopeda, rehabilitant, lekarz hospicjum albo pielęgniarka. Łóżka rehabilitacyjnego nie ma w wykazie NFZ – trzeba szukać wypożyczalni albo dofinansowania z PFRON.

Najczęściej potrzebny sprzęt – limity i dopłaty

Sprzęt	Limit NFZ	Dopłata	Jak często
Balkonik bez kółek lub z 2 kółkami	150 zł	30% limitu	raz na 5 lat
Chodzik z 3–4 kołami i hamulcem	350 zł	30% limitu	raz na 5 lat
Kule, trójnóg, czwórnóg	według rodzaju	30% limitu	raz na 3 lata
Materac przeciwodleżynowy	250 zł (bąbelkowy), 400 zł (rurowy)	30% limitu	raz na 3 lata
Poduszka przeciwodleżynowa	400 zł (jednokomorowa), 500 zł (wielokomorowa)	30% limitu	raz na 2 lata
Wózek inwalidzki standardowy	według wykazu	0% w ramach limitu	raz na 5 lat

Dla kogo:

• balkonik, chodzik, kule, trójnóg – przy trwałej dysfunkcji chodu,
• materac – przy trwałych chorobach, które wymagają stałego leżenia w łóżku (refundowany jest tylko zmiennociśnieniowy z pompą),
• poduszka – przy chorobach wymagających stałego używania poduszki przeciwodleżynowej (np. paraplegia),
• wózek standardowy – przy trwałej dysfunkcji ograniczającej samodzielne chodzenie.

Materace piankowe nie są refundowane – tylko zmiennociśnieniowe z pompą. Specjalistyczne wózki (np. stabilizujące, elektryczne) mają osobne, wyższe limity i węższe kryteria.

Przykład: Pan Bogdan po udarze chodzi tylko z pomocą. Lekarz rodzinny wystawia zlecenie na balkonik z kołami i hamulcem. Limit wynosi 350 zł, więc dopłata 30% to 105 zł. Jeśli wybrany balkonik kosztuje 420 zł, pan Bogdan dopłaci 105 zł oraz 70 zł różnicy – razem 175 zł.

Szukasz miejsca dla osoby leżącej? Sprawdź ZOL i domy opieki w swojej okolicy.

Jak dostać sprzęt na NFZ – krok po kroku

1. Zlecenie – poproś lekarza (rodzinnego albo specjalistę) lub pielęgniarkę o zlecenie na zaopatrzenie w wyrób medyczny. Przy osobie leżącej możesz poprosić o wizytę domową.
2. Wybór punktu – sklep medyczny albo apteka z umową z NFZ. Porównaj ceny – różnica ponad limit obciąża Ciebie.
3. Realizacja – w punkcie wybierasz model i płacisz udział własny. Sprzęt może odebrać członek rodziny.
4. Naprawa – dla części sprzętu NFZ przewiduje osobny limit na naprawę. Zapytaj w punkcie przy zakupie.

Pamiętaj o okresie użytkowania – kolejny balkonik na NFZ dostaniesz dopiero po 5 latach, materac po 3 latach.

A łóżko rehabilitacyjne?

Łóżka nie ma w wykazie wyrobów medycznych na zlecenie NFZ. Możliwości:

• wypożyczalnia sprzętu – prowadzą je m.in. organizacje pozarządowe, parafie, hospicja i niektóre gminy – bezpłatnie albo za opłatą,
• hospicjum domowe – chorym pod swoją opieką bezpłatnie wypożycza część sprzętu (m.in. koncentrator tlenu, ssak, balkonik, wózek); zapytaj też o łóżko,
• PFRON przez powiatowe centrum pomocy rodzinie (PCPR) – osoba z orzeczeniem o niepełnosprawności może wnioskować o dofinansowanie sprzętu rehabilitacyjnego; zasady i progi dochodowe podaje PCPR,
• pielęgniarka długoterminowa – pomaga w zdobyciu sprzętu potrzebnego do pielęgnacji w domu.

Więcej: opieka nad osobą leżącą i pielęgniarka długoterminowa.

Sprzęt w domu opieki

Mieszkaniec DPS i prywatnego domu opieki może korzystać ze sprzętu na zlecenie NFZ na tych samych zasadach. Zapytaj dom, jaki sprzęt zapewnia sam – w zakładzie opiekuńczo-leczniczym wyroby medyczne stosowane w zakładzie zapewnia ZOL.

Pieluchomajtki i inne wyroby chłonne opisujemy w artykule pieluchomajtki na NFZ. Decyzje medyczne podejmuje lekarz – to on ocenia, jaki sprzęt jest potrzebny.

Podstawa prawna i źródła

• Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie, załącznik – grupa S (tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 1038)

Stan prawny na 30 października 2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny – w sprawach indywidualnych rozstrzyga ośrodek pomocy społecznej, placówka albo prawnik.